Thời tiết cuối xuân thường ấm lên nhưng lại xuất hiện các đợt lạnh bất ngờ thường hay gọi là rét nàng bân. Do sự thay đột ngột của thời tiết nên rét nàng bân thường gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe. Hãy cùng Tiến Khang tìm hiểu về hiện tượng rét nàng bân và cách phòng tránh tác động của đợt rét tới sức khỏe qua bài viết dưới đây nhé.

Rét nàng Bân là gì? Vì sao lại xuất hiện vào cuối xuân

Rét nàng bân là cách gọi từ câu chuyện dân gian kể về nàng Bân vụng về nhưng yêu thương chồng nên kiên trì may áo ấm suốt mùa đông, đến khi may xong thì trời đã hết rét. Thương con, Ngọc Hoàng ban lệnh cho trời lạnh lại vài ngày, từ đó dân gian lấy tên nàng để đặt tên cho hiện tượng rét này.
Rét nàng Bân thường xuất hiện vào cuối xuân do đây là đợt rét đậm cuối cùng của năm vào tháng 3 âm lịch, thường kéo dài vài ngày có kèm mưa nhỏ. Nguyên nhân là do khối không khí lạnh cuối mùa dịch chuyển lệch về phía đông đi qua vịnh bắc bộ đưa hơi nước từ biển vào. 

Những rủi ro sức khỏe khi thời tiết lạnh đột ngột

Khi thời tiết lạnh đột ngột, sẽ khiến nhiệt độ cơ thể không kịp điều hòa thân nhiệt gây ảnh hưởng đến vòng tuần hoàn của máu, từ đó tạo ra các rủi ro sức khỏe như sau:

Hệ miễn dịch suy yếu

Khi trời lạnh đột ngột làm mạch máu bị co lại, giảm tuần hoàn bạch cầu đến đường hô hấp, đồng thời ánh nắng mặt trời sẽ ít đi sẽ gây thiếu vitamin D. Cơ thể suy giảm hệ miễn dịch tạo môi trường cho virus hoạt động mạnh hơn làm cơ thể mệt mỏi, tay chân lạnh. Và các bệnh nền như viêm khớp sẽ dễ tái lại gây đau nhức cho người bệnh, theo chuyên gia huyết áp cũng là vấn đề cần được quan tâm khi thời tiết thay đổi bất thường. Bên cạnh đó, những thói quen xấu hằng ngày như thức khuya, căng thẳng vì công việc, cũng sẽ là gánh nặng tâm lý khiến sức khỏe dễ bị ảnh hưởng hơn.

Hệ hô hấp bị ảnh hưởng

Sự thay đổi bất ngờ này của thời tiết cũng sẽ gây ảnh hưởng không nhỏ cho đường hô hấp, đặc biệt là phổi. Trong thời gian này, phổi thường sẽ có phản ứng co lại để tránh bị khí lạnh tràn vào, nên có thể sẽ gây cảm giác khó thở, tức ngực. Không khí lạnh sẽ làm cho độ ẩm thấp hơn dẫn đến lớp nhầy bảo vệ niêm mạc mũi dễ bị khô dẫn đến kích ứng gây đau rát họng và chuyển sang ho khan. Các mạch máu của lớp niêm mạc giãn nở gây phù nề và làm hẹp đường thở dẫn đến cảm giác nghẹt mũi. Song song đó để bù lại lớp dịch bị khô, cơ thể tăng tiết dịch để bù đắp cho lớp nhầy bị khô làm chảy nước mũi gây khó chịu.

Hệ tiêu hóa kém

Tưởng như không liên quan nhưng khi thời tiết lạnh sẽ gây ảnh hưởng cho tiêu hóa vì làm cho dạ dày co bóp kém, vì do bị co mạch ngoại vi dẫn đến lưu lượng máu đến tiêu hóa bị giảm. Điều này, gây ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động của dạ dày và ruột làm tiêu hóa chậm thức ăn, gây đầy bụng và khó tiêu. Ngoài ra, nếu kết hợp với thói quen xấu trong ăn uống như uống nước đá, ăn đồ lạnh sẽ gây mất quân bình từ bên trong gây rối loạn tiêu hóa. Nếu tiếp diễn lâu dài sẽ ảnh hưởng đến khả năng hấp thu chất dinh dưỡng cho cơ thể.

Đối tượng đặc biệt cần lưu ý khi rét nàng Bân

Rét nàng Bân tuy chỉ là một hiện tượng thông thường của tự nhiên và xảy ra hàng năm nhưng vẫn là một hiện tượng cần lưu ý đối với sức khỏe đặc biệt là các đối tượng sau đây.

Trẻ em và người cao tuổi

Đối với trẻ em là những cơ thể chưa hoàn thiện hoàn toàn về hệ miễn dịch nên rất dễ bị ảnh hưởng khi thời tiết thay đổi. Còn đối với người lớn tuổi thì do quá trình lão hóa và ảnh hưởng bởi bệnh tật nên sức đề kháng rất yếu khi gặp phải thời tiết lạnh. Đặc biệt, người lớn tuổi có bệnh viêm khớp lâu năm cần chú ý buổi sáng do không khí thay đổi làm mô nở gây áp lực lên khớp dễ đau nhức.

Người có sức đề kháng yếu

Người có sức đề kháng yếu thường có bệnh nền như bệnh huyết áp, bệnh tim và viêm đường hô hấp. Sự co giãn nhanh của mạch máu là nguyên nhân phổ biến gây đột quỵ do tắc nghẽn ngăn máu di chuyển. Bệnh nhồi máu cơ tim cũng rất dễ xảy ra do cơ thể cần nhiều oxy hơn giữ ấm gây áp lực cho tim. Các bệnh hen suyễn cũng cần được lưu ý trong mùa này do không khí lạnh sẽ làm co đường hô hấp dễ gây khó thở. 

Người làm việc căng thẳng, thiếu ngủ

Nhân viên văn phòng, học sinh, sinh viên có nhiều công việc và deadline cần hoàn thành dễ thức khuya, mất ngủ dễ gây suy giảm hệ miễn dịch kèm thời tiết lạnh đột ngột sẽ làm sức khỏe dễ bị tổn thương. Bên cạnh đó thói quen ăn uống không điều độ dẫn đến các bệnh dạ dày tá tràng, khi chịu ảnh hưởng của không khí lạnh sẽ dễ co mạch dạ dày và tăng tiết dịch axit làm đau bụng. 

Cách bảo vệ sức khỏe khi gặp rét nàng Bân

Rét nàng Bân gây ra những vấn đề sức khỏe không mong muốn cho sức khỏe, nhưng chúng ta hoàn toàn có thể chủ động phòng tránh để có thể vượt qua mùa rét cuối cùng của năm.

Giữ ấm cơ thể và sinh hoạt lành mạnh

Giữ ấm cơ thể là yếu tố quan trọng cần lưu ý để luôn giữ được thân nhiệt ổn định tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột gây ảnh hưởng đến tuần hoàn máu. Có thể mặc thêm áo khoác, vớ chân vào buổi sáng lúc còn sương sớm để giữ ấm cho cơ thể. Và cũng đừng quên uống một ly trà rừng để giữ ấm từ bên trong, có thể kết hợp với mật ong để tăng thêm hương vị. 
Bên cạnh đó, chế độ sinh hoạt cũng cần điều tiết tránh thức khuya, ngủ đủ giấc kế hợp với vận động nhẹ nhàng để luôn giữ được tinh thần ổn định giúp hạn chế các tác động tiêu cực từ thời tiết.

Thực phẩm thực dưỡng nên dùng để bảo vệ cơ thể

Trong những ngày rét nàng Bân, khi lựa chọn thực phẩm ăn uống nên ưu tiên các loại thực phẩm dễ tiêu có công dụng làm ấm như cháo rau củ, canh dưỡng sinh,... để cung cấp chất dinh dưỡng và quân bình cơ thể từ bên trong. Đối với người có bệnh liên quan đến đường ruột như đau dạ dày có thể dùng bột sắn dây để hỗ trợ. Trời lạnh sẽ khiến người viêm khớp lâu năm dễ tái lại những cơn đau khớp khó khăn khi đi đứng, nếu được có thể sử dụng một ít nước cốt nhàu để giúp dịu cơn đau. 
Để tăng sức đề kháng bảo vệ cơ thể cần tránh ăn thực phẩm có tính hàn lạnh như nước đá, kem, các loại thực phẩm nhanh chứa nhiều dầu mỡ gây khó tiêu. Đặc biệt, tránh sử dụng các loại đồ uống có cồn như rượu bia, nên dùng táo đỏ nấu với kỷ tử để uống vừa giúp thanh lọc cũng làm tăng sức đề kháng.

Lưu ý chăm sóc cơ thể khi có dấu hiệu cảm nhẹ

Khi cơ thể có dấu hiệu cảm dù triệu chứng nhẹ trong những ngày này cũng đừng nên bỏ qua mà hãy chăm sóc cơ thể kỹ lưỡng để tránh bệnh tiến triển nặng. Đầu tiên, cần giữ ấm cơ thể đặc biệt ở các vùng cổ, ngực, bàn chân, dành nhiều thời gian nghỉ ngơi tránh làm việc quá sức. Về dinh dưỡng, chọn các món ăn ấm, lỏng như cháo, canh rau củ kết hợp với uống nước ấm. Ngoài ra, có thể dùng các loại nước ấm kết hợp với mơ muối để hạn chế các vấn đề đau họng, ho khan. 
Tiến Khang gợi ý công thức nấu cháo hỗ trợ giải cảm lạnh như sau
Nguyên liệu: 

• Gạo lứt: ⅓ chén, đem ngâm với nước ấm từ 25 đến 30 phút trước khi nấu.
• Trứng gà ta: 1 quả, chỉ lấy lòng đỏ.
• Hành lá: 2 - 3 tép, cắt khúc nhỏ và đập dập hành.
• Gia vị: Nước tương tamari, 1/2 muỗng cà phê bột gừng nguyên chất

Cách chế biến: Nấu gạo lứt với khoảng 0,5 lít nước bằng nồi cơm điện hoặc trên bếp lửa nhỏ. Trong lúc đó, chuẩn bị chén gồm bột gừng, hành đập dập, 1 muỗng tamari và lòng đỏ trứng. Sau 15–20 phút, rây nước cháo nóng vào chén nguyên liệu, khuấy đều cho hòa quyện và dùng khi còn ấm để đạt hiệu quả tốt nhất.
=> Xem thêm video hướng dẫn chi tiết tại đây: Cháo Giải Cảm Lạnh Hạ Sốt
Lưu ý: Những chia sẻ trên đây dựa trên kinh nghiệm thực tế của đội ngũ Tiến Khang và các tài liệu thực dưỡng. Vì cơ địa mỗi người là khác nhau, bạn nên lắng nghe cơ thể hoặc tham vấn chuyên gia trước khi thay đổi chế độ ăn uống.

Tóm lại, bài viết trên của Tiến Khang đã giúp bạn tìm hiểu khái niệm rét nàng Bân, những rủi ro sức khỏe tiềm ẩn cùng cách phòng ngừa . Nếu bạn có nhu cầu mua những thực phẩm tự nhiên để hỗ trợ tăng sức đề kháng cho cơ thể trước đợt rét, hãy liên hệ với Tiến Khang thông qua các hình thức sau:
Địa chỉ cửa hàng: 287/14/2A Chu Văn An, Phường 12, Quận Bình Thạnh, TP. Hồ Chí Minh.
Hotline mua hàng: 0776 74 55 22 - 0779 74 55 22 (giao hàng toàn quốc)
Website: www.tienkhang.com
Bạn có thể xem thêm một số bài viết tương tự dưới đây:
=> Tổng Hợp Các Cách Giúp Tăng Cường Hệ Miễn Dịch Cho Người Cao Tuổi Tốt Nhất
=> Tác Dụng Của Trà Gừng Và Cách Pha Trà Gừng Tốt Cho Sức Khoẻ
=> Các loại trà dưỡng sinh giúp phục hồi và tăng cường sức khoẻ